Jongeren willen steeds vaker al op jonge leeftijd een koopwoning. Niet over tien jaar, niet na jaren sparen, maar het liefst meteen na de eerste vaste baan. Het verlangen is begrijpelijk. Een eigen huis staat voor zekerheid, zelfstandigheid en het gevoel dat het leven op de rit komt. Maar juist dat verlangen botst hard met de werkelijkheid van de huidige woningmarkt.
De prijzen zijn hoog, het aanbod is schaars en een starterssalaris reikt vaak niet verder dan een bezichtiging met twintig andere belangstellenden. Wie geen ouders heeft die kunnen bijspringen, staat al snel met lege handen. De koopwoning is voor veel jongeren geen eerste stap meer, maar een eindstation dat steeds verder opschuift.
Dertig jaar geleden speelde dit ook
Toch is het goed om het geheugen iets verder open te zetten. Dertig jaar geleden was wonen voor jongeren ook niet vanzelfsprekend. Ook toen waren er zorgen over betaalbaarheid, wachtlijsten en krapte. Alleen was de route vaak anders. Jongeren gingen eerst huren. Een kleine flat, een sociale huurwoning, een bovenwoning of een bescheiden appartement was normaal. Niet ideaal misschien, maar wel een begin.
De koopwoning kwam later. Na jaren werken, sparen, samenwonen of doorgroeien. Het idee dat iemand van begin twintig direct een huis moest kunnen kopen, was veel minder dominant. Huren werd niet automatisch gezien als falen, maar als een logische fase in het leven.
Huren is geen mislukking
Daar wringt het nu. Huren is in het publieke debat bijna een noodoplossing geworden. Alsof een huurwoning alleen telt als wachtruimte voor de koopmarkt. Dat beeld doet geen recht aan de functie die huurwoningen jarenlang hadden: mensen de kans geven zelfstandig te wonen zonder zich direct diep in de schulden te steken.
Het echte probleem is niet dat jongeren willen kopen. Het probleem is dat betaalbare alternatieven ontbreken. Sociale huur kent lange wachtlijsten. Middenhuur is voor velen te duur. Koopwoningen zijn onbereikbaar. Daardoor ontstaat een generatie die nergens echt tussen past.
Minder droom, meer woonbeleid
De discussie moet daarom minder gaan over de vraag waarom jongeren zo graag willen kopen, en meer over de vraag waarom er zo weinig normale woonruimte beschikbaar is. Niet iedereen hoeft op zijn 25e eigenaar te zijn. Maar iedereen moet wel kunnen wonen.
Een gezonde woningmarkt biedt meerdere routes: sociale huur, betaalbare middenhuur en koopwoningen voor wie daar klaar voor is. Zolang die balans ontbreekt, blijft de koopdroom voor veel jongeren vooral een spiegel van een vastgelopen systeem.
Henk Prins
Ik schrijf mijn columns op persoonlijke titel
Meer van mij op hbpmedia.nl
Ontdek meer van Westfriesland Praat
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
Goed artikel maar welk jaar geboren?
Als je in 2015 een appartement kocht als student en nu ruim 3.7x meer kunt vangen is €0,00 huur per maand.
Aug 2015 tot nu = 10,5 jaar x 600,- per maand huur = 126×600=€75600,- kwijt en niets…
De vraagprijs was toen €87.500 en €82500 betaald…. = 137.5 maand Huur .
137,5 – 126 is over 10,5 maanden dus april 2027 gratis!
Maar met vraagprijzen 3x gemiddelde is geen 11 maar 33 jaren aflossen…
Dit is zonder de huurverhoging die ik niet weet maar in juiste jaar kopen op bodem was rendabel….
Maar de nu hoge prijs? €305.250,- was 1 erg luxe woning… maar ook €279.500,- voor kale..
Slechts 3,4x wat we in Juli 2015 ooit betaalde….
De 4 IKEA stapel bedden? 1 zelf , 1 voor visite.. en 6x voor studentes die maar €300,- betaalde incl. alles..
Internet, stroom, gas, huisvuil enz… en €1800,- per maand contant..
En als een nieuwe studente te horen kreeg; Deze week geen vuile was want hij is stuk?
Kom maar even langs en wassen we hier wel even…
Ouders die Studente de was laten doen?
Ja, na 10 jaren dikke winst + waarde stijging…
Met niet 1 Echt paartje maar onder verhuren ( mag niet, nihil controle) als ze bij ouders op papier bleven?
Alleen als je ooit Ruzie kreeg, 4 mensen die 1/4 betaalde….
Dan is het plotseling wel erg betaalbaar…
Die kunnen overbieden en hebben na 1x kijken wel een huis…
Broer & Zus + partners… Echt paren willen ook paren dus straks huis te klein?
Ja, 4 bewoners en na Huwelijk mogen ze de partner niet eruit zetten…
Er is meer mogelijk dan U denkt…
30 jaar geleden kon iemand van tussen de 20 en 30 jaar ook vrijwel geen koophuis bekostigen. Maar toen werden er wel veel meer (sociale)huurwoningen gebouwd, halve woonwijken waren (sociale)huurwoningen. De randwijk in Medemblik staat bijna in zijn geheel uit (sociale) huur, die wijk werd eind jaren ’60 en in de jaren ’70 gebouwd. Toen al waren koophuizen voor groep mensen die veel verdienden. Mijn eigen ouders, en mijn vader verdiende echt een prima salaris, zijn ooit aan het kijken geweest naar een koopwoning op het Keern in Medemblik, die werden toen gebouwd, maar pa en ma schrokken zich wilt van de vraagprijs.. “wij blijven lekker huren” was hun reactie.