Hoorn moet keuzes maken over woningbouw na 2030

HOORN, 20 juni 2026 – De gemeente Hoorn moet de komende jaren scherpe keuzes maken over woningbouw, voorzieningen, werkgelegenheid en leefkwaliteit. Dat blijkt uit de presentatie Feitelijke informatie Wonen, die is opgesteld voor de formatie van 2026. Daarin staat dat de mogelijkheden voor verdere groei binnen de stad onderwerp van discussie zijn en dat de beschikbare ruimte vraagt om duidelijke politieke keuzes.

Volgens de informatie loopt Hoorn vertraging op bij de gemaakte woningbouwafspraken. Tegelijk moet worden bepaald hoe de stad na 2030 verder wil groeien. Die afweging raakt niet alleen het aantal woningen, maar ook de betaalbaarheid, de samenstelling van de bevolking, de druk op voorzieningen en de kwaliteit van de leefomgeving.

Groei huishoudens vooral tot 2035

De huishoudensprognose laat zien dat de groei vooral tot 2035 plaatsvindt. Daarna zwakt deze af, tenzij Hoorn ook na 2035 blijft bouwen. De groei zit vooral bij kleinere huishoudens, met name eenpersoonshuishoudens van 75 jaar en ouder.

Ook het aantal huishoudens van 35 tot 44 jaar neemt toe, maar minder sterk dan het aantal oudere huishoudens. Het aantal gezinnen blijft naar verwachting ongeveer gelijk. Volgens de gemeente kan woningbouw invloed hebben op deze ontwikkeling, bijvoorbeeld door gericht woningen te bouwen voor starters, jonge gezinnen of senioren.

Tekst gaat verder onder de grafieken

Grote vraag naar betaalbare woningen

Uit de woningbehoefte tot 2040 blijkt dat 30 procent van de behoefte ligt bij sociale huur. Nog eens 30 procent betreft betaalbare koopwoningen voor starters en jonge gezinnen. Het hoge segment, vooral duurdere koopwoningen die doorstroming mogelijk moeten maken, is goed voor 35 procent.

De vergrijzing en de toename van kleinere huishoudens zorgen daarnaast voor meer vraag naar geschikte en betaalbare woningen. Daarbij gaat het onder meer om seniorenwoningen en appartementen. In de presentatie staat dat de helft van de woningbehoefte ligt bij koop van eengezinswoningen. Een kwart van de behoefte betreft huurappartementen.

Woningbouwambitie staat onder druk

Hoorn heeft een woningbouwambitie van 6.000 woningen. Volgens de meest recente stand zijn 1.522 woningen gerealiseerd en staan 4.725 woningen gepland. Om de ambitie te halen is meer plancapaciteit nodig. In de presentatie wordt rekening gehouden met 130 procent programmering, omdat woningbouwprojecten vaak vertraging oplopen of niet volledig doorgaan.

Op korte termijn bestaat volgens de gemeente zekerheid over 2.850 woningen. Het gaat onder meer om projecten in Bangert & Oosterpolder, Holenkwartier, Rozenbuurt, Oude hockeyvelden, Dampten 4, Pelmolenpad, Remise/Compagnie, Maansteenkwartier, De Vrijheid, Buitenstad en Scheldeweg 2.

Daarnaast zijn 1.650 woningen in ontwerp. Daarbij worden onder meer De Rijs, Hart van Noord, Maelsonstraat, Nieuwe Steen 8, Noord van Noord, het Stationsgebied en Verlengde Lageweg 19 genoemd.

Betaalbaarheid wordt belangrijker

Van de huidige woningbouwprogrammering bestaat 65 procent uit betaalbare woningen. Het gaat daarbij om sociale huur, middenhuur en betaalbare koop. In de politieke keuzes wordt verwezen naar de actualisatie van de woningbouwopgave tot 2036. Minimaal twee derde van de woningbouw moet betaalbaar zijn.

Voor gemeenten met een ondergemiddeld aandeel sociale huur geldt dat bij nieuwbouw moet worden gestreefd naar 30 procent sociale huur. Gemeenten met een bovengemiddeld aandeel sociale huur moeten juist meer sturen op middenhuur en betaalbare koop.

In Hoorn bestaat de woningvoorraad volgens de presentatie voor 61 procent uit koopwoningen, 29 procent uit sociale huur en 10 procent uit particuliere huur.

Zorgwoningen blijven aandachtspunt

Bij wonen en zorg is het beeld gemengd. Voor nultredenwoningen ligt de planning ruim boven de ambitie. Er zijn 2.058 nultredenwoningen gepland, tegenover een ambitie van 570. Daarmee komt de voortgang uit op 361 procent.

Bij geclusterde woningen en zorggeschikte woningen blijft de voortgang achter. Er zijn 330 geclusterde woningen gepland bij een ambitie van 525. Voor zorggeschikte woningen gaat het om 167 geplande woningen bij een ambitie van 230. Daarmee komt de voortgang uit op respectievelijk 63 en 73 procent.

Mogelijke bouwlocaties na 2030

Voor de periode na 2030 worden meerdere locaties genoemd waar extra woningbouw mogelijk is. Hof van Hoorn heeft volgens de presentatie een potentieel van 1.000 woningen. Hoorn-Noord, rond de Vredehofstraat, wordt genoemd met een potentieel van 700 woningen.

Andere locaties zijn Grote Waal met 200 tot 450 woningen, Nieuwe Steen met 120 woningen, Maelsonstraat en omgeving met 150 woningen, Dampten/Berkhouterweg met 200 woningen en Risdam met 70 tot 250 woningen op scholenlocaties.

De centrale vraag is waar de balans ligt tussen woningbouw, voorzieningen, werkgelegenheid en de kwaliteit van de leefomgeving. Die keuze wordt extra complex doordat de ruimte in Hoorn beperkt is.

Netcongestie vormt groot risico

Netcongestie wordt genoemd als een groot risico voor de ontwikkeling van woningbouwplannen in de komende bestuursperiode. Het gaat niet alleen om de vraag of voldoende transportcapaciteit beschikbaar is, maar ook om de noodzaak om alternatieve maatregelen te nemen.

Volgens de presentatie vraagt netcongestie per ontwikkeling om maatwerk. Samen met partners wordt gezocht naar slimme en collectieve oplossingen om projecten toch mogelijk te houden. Ook toekomstbestendige en netbewuste nieuwbouw moet eerder in de planvorming worden meegenomen.

Starterslening mogelijk snel uitgeput

De starterslening is volgens de gemeente goed bekend en wordt veel gebruikt. De regeling heeft bijgedragen aan gemeentelijke doelstellingen. Tegelijk nemen baten en lasten toe door de hoeveelheid geld die is ingelegd. De gestegen rente heeft veel invloed.

Het beschikbare budget is naar verwachting rond de zomer op. Daardoor moet worden besloten of de gemeenteraad wordt gevraagd nieuw budget beschikbaar te stellen.

Bestaande bouw beter benutten

Hoorn kijkt ook naar het beter benutten van bestaande gebouwen. Sinds februari 2026 is beleid van kracht om woningdelen met twee personen toe te staan. Daarnaast bestaat beleid voor woningsplitsen en kamerverhuur.

Ook familiewonen wordt landelijk onder voorwaarden vergunningvrij. Verder wordt gekeken naar leegstand van woningen. Het potentieel van kantoorlocaties is volgens de presentatie grotendeels benut en blijft deels nodig voor werkgelegenheid. Wonen boven winkels levert naar verwachting slechts een beperkt aantal extra woningen op.