Ingezonden: “30 km/u op papier, 50 km/u in de praktijk, Een bord lost niets op”

Het lijkt een logische stap: verlaag de maximum snelheid naar 30 km/u en de weg wordt veiliger. De vraag is niet óf dat werkt, maar waarom men verwacht dat het werkt. Het verlagen van de maximumsnelheid naar 30 km/u lijkt een eenvoudige manier om verkeersveiligheid te verbeteren. Maar die redenering gaat alleen op als de weg zelf dat gedrag ondersteunt.

Tijdens een raadsvergadering eind 2025 waarin de politie uitleg gaf over handhaving en regelgeving, werd de kern van het probleem helder verwoord. Een snelheid aanpassing moet geloofwaardig zijn.

De politie is erg van de wetgeving, de wegenverkeerswet en de daaronder hangende reglementen, Een heel belangrijk onderdeel daarin is de geloofwaardigheid van de snelheids inrichting. Als een gemeente een snelheid wil aanpassen, bijvoorbeeld door een bord te plaatsen of de bebouwde kom te verplaatsen, toetst de politie dat aan de uitvoeringsvoorschriften.

 Als de conclusie is dat het daar niet aan voldoet, geeft de politie een negatief advies op dat verkeersbesluit. De gemeente mag dat besluit alsnog nemen maar een negatief advies betekent geen handhaving en het legt de verantwoordelijkheid bij de wegbeheerder.

Als er dan ongelukken gebeuren op wegen waar richtlijnen bewust zijn genegeerd, dan heeft de wegbeheerder (vaak de gemeente) iets uit te leggen.

Want je kan wel bordjes 30km neerzetten, maar als het eruitziet als een weg waar je 50km of 60km  kan rijden,met breed asfalt en lange zichtlijnen, dan gaan mensen echt geen 30km/u rijden.
Als je echt wil dat de snelheid omlaag gaat, moet je zorgen voor een goede inrichting.
Dat stond al in het eigen GVVP (2022), in het VVN-rapport en in het advies van Royal Haskoning DHV: “Alleen een bord neerzetten leidt tot non-compliance en een schijn-30-zone. Geen enkele handhaving campagne gaat dat structureel veranderen.

Het Noord-Zuideinde en de Dorpsstraat: een schoolvoorbeeld:

Het Noord-Zuideinde en de Dorpsstraat in Abbekerk voldoen op dit moment aan geen enkele voorwaarde voor een geloofwaardige 30-zone en zijn doorvoerwegen voor alle bewoners van Abbekerk.

De weg heeft 30km borden, maar de weg nodigt uit tot hogere snelheid, Er zijn geen echte fysieke snelheidsremmers, een kaarsrechte, brede ontsluitingsweg zonder fietspaden en zonder trottoirs, waar fietsende schoolkinderen, wandelende ouderen en voetgangers naar de bushalte verplicht letterlijk tussen de auto’s en vrachtwagens lopen.

Een van de eerste en meest duidelijke aanbevelingen binnen de GW30 om de snelheid te verlagen is gebruik klinkerverharding in plaats van asfalt. Waarom? Asfalt rijdt comfortabel en “nodigt uit” tot snelheid. en klinkers zorgen juist voor een beleving van snelheid bewustzijn en in de praktijk betekent dit vaak al snel een verschil van circa 10 km/u in rijgedrag.

Onder bewoners op het Zuideinde is het niet alleen snelheid die een rol speelt. Er leeft ook een bredere wens van minder verkeer. Om die reden hebben ze ook voor elkaar gekregen dat alleen vrachtverkeer welke bestemmingsverkeer is over  deze weg mag rijden. Men kiest nu voor de goedkope variant:
vrachtwagens wegjagen (kosten: twee bordjes) een 30 km-bord neerzetten (kosten: één bordje extra) En klaar is Kees. Behalve dat het niet werkt. Het resultaat is ook meteen schrijnend: een ondernemer uit Abbekerk maar zijn bedrijf niet aan het Zuideinde heeft, mag niet eens meer over die weg rijden. en moet noodgedwongen door een andere 30km zone rijden of een bijna onmogelijke bocht nemen.

Het zou makkelijk zijn om dit af te doen als een probleem van één straat. Dat is het niet. Binnen de gemeente Medemblik zijn er tientallen wegen waar hetzelfde principe geldt: de snelheidslimiet staat op het bord, maar de inrichting vertelt een ander verhaal. Wegen die  30km-zones zijn, maar waar de wegbeleving 50 uitstraalt. Waar handhaving weinig zin heeft zolang de infrastructuur niet verandert. De genoemde wegen zijn geen uitzondering maar een spiegel van een breder probleem.

Conclusie: Wat er nu gebeurt is geen structurele oplossing.

Een 30 km/u-bord zonder aanpassing van de weg is geen veiligheidsmaatregel. Het is een papieren ingreep. Zolang de inrichting niet verandert, verandert het gedrag niet.

En zolang dat zo blijft, blijft 30 km/u wat het nu is: een idee op papier, en een illusie op straat. Zoals de politie zelf aangeeft “Een snelheid moet geloofwaardig zijn” en dat begint niet met een bord, maar met de weg zelf.

Ik gooi als laatste een ongemakkelijke knuppel in het hoenderhok over het Zuideinde in Abbekerk

Als het doel werkelijk meer veiligheid, meer rust voor het Zuideinde is, dan zou een andere oplossing logischer kunnen zijn. Stel je voor je sluit de kant van de A7 helemaal af voor gemotoriseerd verkeer. Ook voor bewoners! Geen doorgaand auto- en vrachtverkeer meer, alleen bestemmingsverkeer voor bewoners vanuit Dorpsstraat. Fietsers en voetgangers krijgen ruimte. Ook bewoners van het Zuideinde moeten omrijden. Verkeer wordt verplaatst, rust en veiligheid nemen direct toe. Gedeelde lasten en lusten, en een stuk goedkoper dan alle andere aanpassingen om tot een echte 30km weg te komen.

Freddy Stapersma, bewoner Dorpsstraat Abbekerk.

Bronnen:Raadsvergadering Medemblik (2025), CROW richtlijnen, Handreiking 30 km/u (GW30), Rijksoverheid, Open Overheid publicaties, Eigen analyse en observaties.