ENKHUIZEN, 23 april 2026 – De gemeente Enkhuizen staat de komende jaren voor een forse financiële opgave rond wegen en riolering. Veel infrastructuur in de gemeente is aangelegd in de periode tussen 1960 en 1980. Daardoor komt een groeiend deel van wegen, fiets- en wandelpaden en rioolstelsels tegelijk in aanmerking voor groot onderhoud of volledige vervanging.
Daarbovenop zorgen stijgende kosten voor materiaal en personeel voor extra druk op de gemeentelijke begroting. Ook klimaatverandering, strengere eisen aan verkeersveiligheid en de energietransitie maken de onderhoudsopgave ingewikkelder en duurder.
Grote vervangingsopgave voor wegen
De gemeente is eigenaar en beheerder van de wegen binnen en buiten de bebouwde kom. Ook fiets- en wandelpaden vallen onder deze verantwoordelijkheid. Enkhuizen moet zorgen voor inspecties, risicoanalyses, onderhoud en vervanging.
Volgens de gemeente neemt de vervangingsopgave toe doordat veel woonwijken in dezelfde periode zijn aangelegd. Wegen die tientallen jaren geleden zijn ingericht, voldoen bovendien niet altijd meer aan de huidige eisen. Vooral rond scholen, winkelgebieden en onveilige verkeerssituaties wordt meer aandacht gevraagd voor verkeersveiligheid.
Bij groot onderhoud moet de gemeente keuzes maken over het gewenste kwaliteitsniveau. Daarbij kan worden gekozen voor bijvoorbeeld niveau A, B of C. Ook kan Enkhuizen bepalen welke wegen prioriteit krijgen en of een straat alleen wordt hersteld of meteen volledig opnieuw wordt ingericht.
Klimaat vraagt andere inrichting
Klimaatverandering speelt een steeds grotere rol bij het onderhoud van wegen. Straten moeten beter bestand zijn tegen hevige regenval, hitte en droogte. Dat vraagt om andere materialen, meer ruimte voor groen en een inrichting die water beter kan opvangen of afvoeren.
De gemeente ziet daarom voordelen in een integrale aanpak. Daarbij worden werkzaamheden aan wegen gecombineerd met aanpassingen aan groen, verkeer, klimaatmaatregelen en nutsvoorzieningen. Zo kan worden voorkomen dat straten meerdere keren kort na elkaar open moeten.
Die planning staat wel onder druk. Nutsbedrijven, herinrichtingsopgaven en werkzaamheden voor de energie- en warmtetransitie moeten op elkaar worden afgestemd. Daarbij zijn ook aannemers, ingenieursbureaus, provincie en andere partijen betrokken.
Riolering vraagt eveneens grote investeringen
Ook de riolering in Enkhuizen vraagt de komende jaren veel aandacht. De gemeente is verantwoordelijk voor riolering, persriolen en grondwaterbeheer. Ook hier geldt dat veel systemen zijn aangelegd in de periode van 1960 tot en met 1980.
De opgave wordt groter door klimaatverandering. Rioolsystemen moeten worden aangepast aan wateroverlast, droogte en grondwaterproblemen. Daarbij spelen ook de uitkomsten van de herziening van het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie een rol.
De gemeente heeft bij riolering minder beleidsvrijheid dan bij wegen. Het gaat voor een belangrijk deel om wettelijke taken. Wel kan Enkhuizen keuzes maken in prioritering, ambitieniveau en de mate waarin klimaatrisico’s worden aangepakt.
Rioolheffing mogelijk onder druk
Het beheer en onderhoud van de riolering wordt betaald via de rioolheffing. Daarmee zijn de reguliere beheerkosten in principe kostendekkend. De gemeente stelt echter dat extra maatregelen tegen wateroverlast, droogte en de groeiende vervangingsopgave niet volledig binnen de bestaande heffingstarieven passen.
Dat kan betekenen dat de rioolheffing in de toekomst onder druk komt te staan. De precieze kosten zijn moeilijk te voorspellen, onder meer door marktontwikkelingen en schaarste aan personeel en materialen.
Bij de uitvoering werkt de gemeente samen met onder meer nutsbedrijven, provincie, waterschap, Stichting RIONED, ingenieursbureaus, regionale partners en aannemers.
Niet overal natuurlijke oplossingen
Voor klimaatmaatregelen zijn natuurlijke oplossingen, zoals groenstroken of waterbergende inrichting, niet altijd mogelijk. In sommige straten is daarvoor te weinig ruimte. Dan zijn technische oplossingen nodig, bijvoorbeeld extra berging, aangepaste afvoer of versterking van het rioolsysteem.
Volgens de gemeente voorkomt een integrale aanpak dubbel werk. Door wegen, groen, klimaatmaatregelen en riolering tegelijk te bekijken, kunnen werkzaamheden efficiënter worden gepland. Tegelijk vraagt die werkwijze om scherpe keuzes, omdat de financiële ruimte beperkt is en de opgaven elkaar snel opvolgen.
Enkhuizen moet de komende jaren daarom bepalen welke kwaliteit van wegen en riolering haalbaar is, welke projecten voorrang krijgen en hoeveel extra investering nodig is om de openbare ruimte veilig, bereikbaar en klimaatrobuust te houden.
Ontdek meer van Westfriesland Praat
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
