Welke ‘Medemblikkers’ waren er fout in de Tweede Wereldoorlog, dossiers worden openbaar.

MEDEMBLIK – Tijdens de Tweede Wereldoorlog stond een grote groep Nederlanders aan de kant van de bezetter en hielpen mee met o.a. onderduikers te verraden, Joodse mensen aan te geven en sommigen namen dienst bij de SS. Ook in Medemblik waren er collaborateurs en woedde er een felle strijd tussen het verzet, dat ook in Medemblik aanwezig was en deze groep landverraders. Het monument op het Landswerf herinnerd nog elke dag aan het verraad waardoor een groep werknemers van het ziekenhuis werden doodgeschoten door de bezetter.

Een grote groep Medemblikkers sloot zich aan bij het verzet en saboteerden waar mogelijk was de bezetter. Aanslagen, zorgen voor onderduikadressen en alles wat maar mogelijk was om het de bezetter het leven zo zuur mogelijk te maken. Maar ook is van zeker 1 persoon bekend dat deze is geliquideerd door het Medemblikker verzet en dat was Johannes Thomas Kragt die op 43 jarige leeftijd in 1942 werd doodgeschoten. Dit zou volgens de overlevering op de Turfhoek zijn gebeurd.

Een bekende verzetsheld uit Medemblik was Dirk Joseph Buis, Buis was een matroos bij de Koninklijke Marine en verzetsstrijder namens de Ordedienst, Nationaal Steun Fonds en de Binnenlandse Strijdkrachten (BS). Buis ondernam een poging om naar Engeland te vluchten. Na zijn arrestatie en daaropvolgende vrijlating in Biarritz (Frankrijk) keerde Buis ziek terug naar Nederland. Na zijn arrestatie op 11 april 1945 bij een wapendropping te Eemnes – waar hij als districtscommandant BS bij aanwezig was – werd Buis te Laren geëxecuteerd.

In totaal telde Medemblik ruim 50 verzetshelden, helaas hebben velen de oorlog niet overleefd, sommige door ziekte, anderen die zijn vermoord door de bezetters. Na de bevrijding van Nederland werden veel collaborateurs opgepakt en veroordeeld, ook veel ‘Moffenmeiden’ werden opgepakt en publiekelijk kaal geschoren als wraak voor hun keuze om met de bezetters te heulen. Jaren later werden de kinderen van deze mensen hier nog steeds voor op aangekeken.

Nu, na jaren geheim te zijn geweest, worden de dossiers op 1 januari 2025 openbaar gemaakt en kan iedereen lezen wie in hun eigen woonplaats fout was tijdens de Tweede Wereldoorlog. Dit is omdat dat de nieuwe archiefwet in werking treedt en kan volgens Edwin Klein van het ‘Oorlog voor de Rechter van Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR)’ mogelijk problemen gaan opleveren voor de nabestaanden van deze groep mensen.

Meer weten over de Tweede Wereldoorlog kan in het Oorlogsmuseum in Medemblik.