WEST-FRIESLAND, 17 maart 2026 – West-Friesland staat voor een stevige mobiliteitsopgave. Als de regio de komende jaren fors groeit met nieuwe woningen, dan neemt zonder extra beleid ook het autoverkeer flink toe. Volgens het definitieve rapport Westfriesland Bereikbaar zijn daarom ingrijpende keuzes nodig om de regio in de toekomst leefbaar en bereikbaar te houden.
Groei zet mobiliteit in West-Friesland onder druk
De regio telt nu ongeveer 220.000 inwoners en verwacht tot 2040 circa 21.000 extra woningen te bouwen. Dat betekent een groei van ruim 20 procent. Die uitbreiding moet vooral plaatsvinden langs de Westfriese spoorlijn. Zonder aanvullende maatregelen groeit ook de automobiliteit fors mee, met verslechteringen voor bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid als gevolg.
Daar komt bij dat de reistijden richting de Metropoolregio Amsterdam verder onder druk staan. In het rapport staat dat de verbreding van de A7 en A8 voorlopig niet doorgaat. Daardoor dreigt de verbinding tussen West-Friesland en Amsterdam verder te verslechteren, terwijl juist veel inwoners voor werk op die corridor zijn aangewezen.
Meer woningen, meer verkeer
De onderzoekers schetsen een scherp beeld van 2040 als nieuw mobiliteitsbeleid uitblijft. De autobereikbaarheid neemt dan af, de verkeersdruk in kernen en lintdorpen stijgt en ook de klimaatdoelen raken verder uit beeld. Volgens het rapport neemt de autobereikbaarheid in dat scenario met 10 procent af, terwijl de hoeveelheid voertuigverliesuren op het wegennet met 31 procent stijgt ten opzichte van nu.
Ook binnen de bebouwde kom neemt de druk toe. De gereden autokilometers stijgen dan met meer dan 20 procent. Dat heeft volgens de opstellers directe gevolgen voor oversteekbaarheid, geluidsoverlast, luchtkwaliteit en verkeersveiligheid.
Alternatieven voor de auto zijn noodzakelijk
Het rapport concludeert dat West-Friesland de toekomstige bereikbaarheid alleen op peil kan houden met een combinatie van maatregelen. De kern daarvan is dat inwoners vaker moeten kunnen kiezen voor trein, bus, fiets en lopen. Daarvoor zijn investeringen nodig in doorfietsroutes, veilige regionale fietspaden, betere stationsomgevingen, extra treinen tussen Enkhuizen en Amsterdam en frequentere busverbindingen.
Daarnaast zien de onderzoekers veel in parkeerregulering, lagere parkeernormen bij nieuwbouw en een verdere invoering van GOW30 binnen de bebouwde kom. Zulke maatregelen moeten niet alleen het autogebruik remmen, maar ook de leefbaarheid in dorpen en steden verbeteren.
Volgens het rapport is infrastructuur alleen niet voldoende. Ook ruimtelijk beleid speelt een belangrijke rol. Meer werkgelegenheid en voorzieningen in en rond West-Friesland, bij voorkeur nabij stations, moeten ervoor zorgen dat inwoners minder ver hoeven te reizen en minder afhankelijk worden van de auto.
Ziekenhuis en onderwijs beter bereikbaar maken
Een extra aandachtspunt is de bereikbaarheid van voorzieningen voor inwoners zonder auto. In de minder stedelijke gemeenten heeft ongeveer één op de tien huishoudens geen auto. In Hoorn en Enkhuizen ligt dat aandeel zelfs op 25 procent. Het ziekenhuis in Hoorn is voor ongeveer de helft van de inwoners zonder auto niet binnen een acceptabele reistijd bereikbaar. Ook hoger onderwijs ligt voor veel inwoners te ver weg zonder auto.
De onderzoekers stellen daarom dat juist het openbaar vervoer sterker moet worden, vooral op de corridor Amsterdam-Hoorn-Enkhuizen. Extra treinen en betere busverbindingen kunnen die achterstand deels verkleinen. In het ambitiepakket wordt de bereikbaarheid van het ziekenhuis voor inwoners zonder auto volgens het rapport merkbaar beter.
Bereikbaarheid vraagt om keuzes
De conclusie van het rapport is helder: als West-Friesland wil doorgroeien, dan kan dat niet zonder een samenhangend pakket van mobiliteitsmaatregelen en ruimtelijke keuzes. Alleen met investeringen in OV, fiets, verkeersveiligheid en leefbare kernen blijft de regio aantrekkelijk voor inwoners, bedrijven en forenzen. Het rapport noemt dat een noodzakelijke stap om ook op lange termijn brede welvaart en bereikbaarheid te behouden.
Ontdek meer van Westfriesland Praat
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
Aan de redactie Wie heeft dit rapport gemaakt? Mvg Ko de Groot
De gezamenlijke 7 gemeenten. Titel: Westfriesland Bereikbaar: een handelingsperspectief met keuzes voor de toekomst