WEST-FRIESLAND, 12 maart 2026 – Steeds meer jongeren hebben het gevoel dat hun stem niet meetelt bij gemeenten. Uit een peiling van UNICEF Nederland onder ruim duizend kinderen blijkt dat 62 procent van de 10- tot 18-jarigen zich niet gehoord voelt. Volgens Daan de Bruin van kennisinstituut Movisie is dat een duidelijk signaal dat gemeenten nog te vaak moeite hebben om jongeren daadwerkelijk te betrekken bij beleid.
Veel gemeentelijk beleid raakt het dagelijks leven van kinderen en jongeren direct. Het gaat bijvoorbeeld om onderwerpen als openbare ruimte, veiligheid, onderwijs, zorg en vrijetijdsbesteding. Juist daarom is het volgens De Bruin van belang dat gemeenten jongeren niet alleen raadplegen, maar hen ook echt invloed geven op besluiten.
Symbolische inspraak schiet vaak tekort
In verschillende gemeenten bestaan al initiatieven om jongeren een podium te geven. Zo zijn er kinderburgemeesters, jongerenraden en andere vormen van inspraak. Toch blijkt in de praktijk dat deze aanpak niet altijd leidt tot brede of betekenisvolle deelname.
Volgens Movisie hebben zulke initiatieven geregeld vooral een symbolische waarde. Niet alle groepen jongeren worden ermee bereikt en vaak blijft onduidelijk wat er met hun inbreng gebeurt. Daardoor kan het gevoel ontstaan dat meedoen weinig zin heeft.
Concrete vragen leveren betere betrokkenheid op
Er zijn volgens De Bruin ook aanpakken die wél werken. Een voorbeeld daarvan is Speaking Minds, een methode die is opgenomen in de Databank erkende sociale interventies van Movisie. Daarbij leggen gemeenten concrete beleidsvragen voor aan jongeren, bijvoorbeeld op mbo-scholen. De jongeren geven vervolgens advies over thema’s die voor hen van belang zijn.
Die werkwijze sluit beter aan bij de leefwereld van jongeren, omdat zij op een herkenbare plek worden benaderd en mee kunnen praten over onderwerpen die direct invloed hebben op hun omgeving. Volgens Movisie is het daarbij essentieel dat gemeenten terugkoppelen wat er met de adviezen gebeurt.
Terugkoppeling vergroot vertrouwen
Juist die terugkoppeling is van groot belang. Wanneer jongeren zien dat hun ideeën serieus worden genomen en leiden tot aanpassingen of keuzes in beleid, groeit het vertrouwen in de overheid. Meedenken wordt dan ook meebeslissen.
Movisie pleit er daarom voor dat gemeenten vaker in gesprek gaan op plekken waar jongeren al komen, zoals scholen, en beter aansluiten bij hun manier van communiceren. Ook moeten gemeenten duidelijk maken welke rol jongeren spelen in het vervolg van een traject.
Als jongeren daadwerkelijk onderdeel worden van het beleidsproces, levert dat volgens De Bruin niet alleen meer vertrouwen op, maar ook sterker beleid. Gemeenten krijgen daardoor beter zicht op wat er leeft onder jonge inwoners en kunnen besluiten nemen die beter aansluiten bij hun behoeften.
Ontdek meer van Westfriesland Praat
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
