Gratis Leef je Uitmarkt in Zuiderzeemuseum

ENKHUIZEN, 11 maart 2026 – Het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen trapt het nieuwe seizoen eind maart af met een gratis Leef je Uitmarkt. Bezoekers kunnen op zaterdag 28 en zondag 29 maart zonder entreeprijs terecht in zowel ’t Zuiderzeedorp als het Schathuys. Met muziek, ambachten, design, kinderactiviteiten en vaartochtjes wil het museum een breed voorproefje geven van het programma voor de rest van het seizoen. Ook markeert het openingsweekend de heropening van ’t Zuiderzeedorp, dat vanaf zaterdag 28 maart 2026 weer dagelijks open is.

Het museum zet daarmee in op een laagdrempelige start van het seizoen. Bezoekers kunnen tijdens het weekend kennismaken met onderdelen die later dit jaar uitgebreider terugkomen, zoals het Gitaarfestival, de Maritieme Week, het Ambachtenfestival, Tussen Kunst & Kidz en de designroute die door het museum loopt. Gratis tickets zijn online te reserveren. Voor het Schathuys geldt normaal gesproken een toegangsprijs, maar tijdens dit openingsweekend vervalt die.

Muziek en klederdracht als sfeervolle aftrap

Tijdens de Leef je Uitmarkt staat muziek nadrukkelijk op het programma. In de kapel zijn optredens gepland die vooruitlopen op het Gitaarfestival. Op zaterdagmiddag zijn onder anderen Alessio Rooders en Tim Panman te horen, samen met het Gypsy Jazz Duo. Op zondagmiddag neemt een Bluegrass Trio het muzikale programma over. Daarmee laat het museum alvast zien welke sfeer bezoekers later dit seizoen kunnen verwachten. De naam van Alessio Rooders springt daarbij in het oog, omdat hij volgens het museum dit seizoen ook als hoofdact aan het Gitaarfestival is verbonden.

Elders in ’t Zuiderzeedorp wordt eveneens muziek gemaakt. Op zaterdag treedt Shantykoor Rotterdam op, terwijl op zondag Armstrong’s Patent voor maritieme klanken zorgt. Die optredens sluiten aan bij de maritieme traditie waar het museum om bekendstaat. Daarnaast zijn ook de Hoogwouder dansers te zien in klederdracht, waarmee bezoekers niet alleen muziek horen, maar ook traditionele cultuur van dichtbij meemaken.

Ambachten, demonstraties en een vaartocht op de TX11

Een ander belangrijk onderdeel van het openingsweekend zijn de ambachten. Volgens het museum zijn tijdens de Leef je Uitmarkt alle ambachtslieden in touw die later ook tijdens het Ambachtenfestival te zien zijn. In en rond het Smeedlab zijn demonstraties te bekijken van onder meer een stoomwasser, kuiper, mandenmaker, zeilmaker, visroker en touwslager. Daarmee krijgen bezoekers een concreet beeld van oude beroepen en technieken uit het gebied rond de voormalige Zuiderzee.

In de Marker haven kunnen bezoekers bovendien opstappen op de TX11, een houten blazer. Volgens het museum varen er wereldwijd nog slechts twee van dit type. Tijdens een tochtje horen bezoekers verhalen over het leven aan boord. Ook draait in de filmzaal de documentaire De Laatste Turfvaarder, over Gerard Meijer en zijn schip Vriendschap. Tijdens het weekend is Meijer zelf aanwezig voor een ontmoeting met bezoekers.

Kinderen, kermis en creatieve workshops

Het programma richt zich nadrukkelijk ook op gezinnen met kinderen. Zo is alvast een deel van de Oudhollandse kermis te beleven, met een rit in de nostalgische zwanenzweefmolen en oliebollen bij de kraam. Voor kinderen die liever zelf aan de slag gaan, zijn er creatieve activiteiten in het teken van Tussen Kunst & Kidz. Zij kunnen zich laten schminken als dieren uit het Zuiderzeegebied of deelnemen aan de workshop tegeltje beschilderen in het Creatief Atelier.

Ook op boerderij Baard is er activiteit. Daar kunnen bezoekers met de dierenverzorger op pad tijdens de zogenoemde Voedertocht. Verder is er een speurtocht door de tentoonstelling Zee vol verhalen, waarbij deelnemers kans maken op een prijspakket. Het museum combineert daarmee spelen, leren en erfgoedbeleving in één weekend. In het Schathuys is daarnaast op zaterdag 28 maart de Makerij gepland, een terugkerend creatief programma dat elke laatste zaterdag van de maand wordt gehouden. Die dag staat de workshop Door de lens naar het verleden op het programma, waarin fotograaf Gerda Venema bezoekers leert beter fotograferen met hun smartphone. Voor deze activiteit geldt een kleine meerprijs.

Designroute en nieuwe blik op de Zuiderzee

Naast muziek en ambachten zet het Zuiderzeemuseum ook nadrukkelijk in op design en hedendaagse kunst. Door ’t Zuiderzeedorp en het Schathuys loopt een designroute langs meer dan vijftien locaties. Daar is te zien hoe de culturele geschiedenis van de Zuiderzee nog altijd makers en kunstenaars inspireert. Vanaf april 2026 licht het museum maandelijks een kunstwerk uit, te beginnen met The Blue Fish Vendor van Hugo Kaagman. Daarbij hoort ook een kijkkaart voor volwassenen, die bezoekers uitnodigt om nauwkeuriger naar het werk te kijken.

Later in het voorjaar, vanaf 9 mei, opent in het Schathuys bovendien de jubileumtentoonstelling Met nieuwe ogen. Daarin wordt zichtbaar hoe hedendaagse kunstenaars, fotografen en ontwerpers historische elementen uit het Zuiderzeegebied opnieuw interpreteren. De Leef je Uitmarkt fungeert zo niet alleen als gratis publieksweekend, maar ook als startschot voor een seizoen waarin verleden en vernieuwing samenkomen.

Wie het programma wil bezoeken, kan voor zaterdag 28 en zondag 29 maart gratis online tickets reserveren. Het Schathuys is dagelijks geopend van 10.00 tot 17.00 uur en ’t Zuiderzeedorp is vanaf 28 maart 2026 weer dagelijks toegankelijk.