ENKHUIZEN, 6 mei 2026 – De binnenstad van Enkhuizen stond afgelopen vrijdag 1 mei in het teken van wetenschap, techniek en nieuwsgierige kinderen. Expeditie NEXT, het wetenschapsfestival voor kinderen van de Nationale Wetenschapsagenda, was volledig uitverkocht. Meer dan 6000 bezoekers kwamen naar de stad.
De zonnige festivaldag zorgde voor grote drukte in het centrum. Kinderen, jongeren, ouders, grootouders en verzorgers bezochten verspreid door de stad presentaties, proefjes, workshops en voorstellingen. Volgens de organisatie was de belangstelling groot en hing er de hele dag een levendige sfeer.
Expeditie NEXT is bedoeld om kinderen op een toegankelijke manier kennis te laten maken met wetenschap. In Enkhuizen gebeurde dat niet op één terrein, maar op meerdere locaties in de historische binnenstad. Daardoor werd de stad zelf onderdeel van het festival.
Rechtspraak uitgelegd in volle zalen

Een opvallend onderdeel van het programma was een nagebootste rechtszaak. Daarin stond de vraag centraal of je iemand een gebroken neus mag slaan wanneer je wordt gepest. Echte rechters, officieren van justitie en advocaten behandelden de zaak vier keer voor volle zalen.
De griffier, verdachte en het slachtoffer werden gespeeld door kinderen uit het publiek. Daarmee kregen jonge bezoekers een directe rol in de zitting. De rechter vroeg regelmatig om hulp aan de zaal. Kinderen konden met groene bordjes aangeven of zij het eens waren met de officier van justitie of juist met de advocaat.
Foto: Rechtbank Noord-Holland
De officier van justitie eiste een voorwaardelijke taakstraf. Veel kinderen konden zich daarin vinden. De advocaat vond die straf te zwaar en vroeg om geen straf op te leggen. Ook daarvoor gingen veel groene bordjes omhoog. Dat leidde tot gesprekken over pesten, geweld, straf en verantwoordelijkheid.
Veel kinderen begrepen waarom de verdachte boos was geworden. Sommigen herkenden het onderwerp omdat zij zelf met pesten te maken hebben gehad. Toch vonden de meeste kinderen dat geweld geen oplossing is. Na afloop van de zittingen mochten zij vragen stellen aan de professionals. Daar werd uitgebreid gebruik van gemaakt.
Foto: Rechtbank Noord-Holland

Zelf proefjes doen en vragen stellen
Op verschillende locaties konden kinderen zelf aan de slag. Er waren wetenschappelijke proefjes, experimenten, minihoorcolleges en interactieve presentaties over onder meer water, zaden, gezondheid, sterrenkunde, techniek en natuur.

Deelnemers bezochten onder meer de Zuiderkerk, Westerkerk, het Schathuys, het Stadhuis, de Drommedaris, het Landje van Top, de Paktuinen, de Dijk, het Venedie, Museum Sow to Grow, de Doopsgezinde Kerk en De Werf. Op al die plekken waren activiteiten ingericht.
De nadruk lag op zelf doen en zelf ontdekken. Kinderen konden onderzoekers ontmoeten, vragen stellen en onderwerpen bekijken die normaal vaak vooral op scholen, universiteiten of onderzoeksinstituten aan bod komen. Door de praktische opzet werd wetenschap zichtbaar en tastbaar gemaakt.
Foto: Nunes dos Anjos Fotografie
André Kuipers trekt veel publiek
Een van de drukst bezochte programmaonderdelen was de show van astronaut André Kuipers. Hij beantwoordde vragen van kinderen uit het publiek en vertelde over ruimtevaart, wetenschap en nieuwsgierigheid.
De belangstelling voor de astronaut was groot. Veel kinderen maakten van de gelegenheid gebruik om vragen te stellen over de ruimte, het leven als astronaut en onderzoek buiten de aarde. Volgens bezoekers was het optreden een van de hoogtepunten van de dag.
Foto:Nunes dos Anjos Fotografie

Erfgoed, voedsel en innovatie
Ook lokale en regionale organisaties waren betrokken bij het festival. In het Zuiderzeemuseum leerden kinderen over erfgoed en het werk van een conservator. Daarmee werd zichtbaar hoe onderzoek ook een rol speelt bij het bewaren, begrijpen en presenteren van geschiedenis.

In Museum Sow to Grow stonden zaden, voedsel en innovatie centraal. Tommie de Tomaat begeleidde kinderen op een speelse manier door het onderwerp. Zo werd duidelijk hoe wetenschap en techniek ook verbonden zijn met landbouw, voeding en de toekomst van voedsel.
Scholen, organisaties en vrijwilligers uit de regio leverden eveneens bijdragen. Daarmee kreeg het festival een duidelijk Westfries karakter. De dag liet zien dat wetenschap niet alleen iets is van laboratoria of universiteiten, maar ook dichtbij huis plaatsvindt.
Foto: Nunes dos Anjos Fotografie
Dank aan inwoners en hulpdiensten
De organisatie en de gemeente bedanken partners, organisaties, vrijwilligers en hulpdiensten voor hun inzet. Ook inwoners van Enkhuizen worden bedankt voor hun gastvrijheid en begrip voor de drukte en extra parkeermaatregelen.
Door de grote toestroom van bezoekers was het druk in en rond de binnenstad. Toch verliep de festivaldag volgens de organisatie succesvol. De combinatie van publieksactiviteiten, spreiding over meerdere locaties en inzet van vele betrokken partijen maakte het mogelijk om duizenden bezoekers te ontvangen.
Stokje naar Gorinchem
Na de editie in Enkhuizen wordt het stokje doorgegeven aan Gorinchem. Die stad is de volgende gastgemeente van Expeditie NEXT. De organisatie wenst Gorinchem succes met de voorbereidingen.
Voor Enkhuizen betekende de festivaldag een zichtbare koppeling tussen jeugd, wetenschap, techniek, erfgoed en de historische binnenstad. Met meer dan 6000 bezoekers en vier volle rechtszalen kijkt de organisatie terug op een geslaagde editie.
Ontdek meer van Westfriesland Praat
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.

















