WEST-FRIESLAND, 17 december 2025 – Hoewel het Centraal Planbureau (CPB) in het voorjaar van 2025 nog voorspelde dat de armoede in Nederland zou afnemen, laten recente cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) een ander beeld zien. De trend is omgeslagen: de armoede neemt juist toe en vooral de ernst van de problemen groeit. Minder zichtbaar in de statistieken, maar des te voelbaarder in het dagelijks leven, is de verdieping van de armoede onder mensen die al onder de grens leven.
Ommekeer na jaren van daling
De afgelopen jaren leek armoede in Nederland langzaam maar gestaag af te nemen. Tijdelijke steunmaatregelen, zoals de energietoeslag, hielpen huishoudens om stijgende kosten op te vangen. In 2024 en 2025 is die situatie veranderd. Het schrappen van de energietoeslag heeft een duidelijk effect gehad, vooral bij huishoudens die al weinig financiële ruimte hadden.
Volgens het CBS is er na jaren van daling weer sprake van een toename van het aantal mensen dat in armoede leeft. Deze ommekeer valt samen met het afbouwen van noodmaatregelen en het aanhouden van hoge prijzen voor basisbehoeften zoals energie en boodschappen.
Diepte van armoede neemt toe
Opvallend is dat het totale aantal mensen onder de armoedegrens in sommige ramingen licht kan dalen, terwijl de problemen juist groter worden. Het CBS spreekt van een toenemende “intensiteit van armoede”. Dat betekent dat mensen die arm zijn, gemiddeld verder onder de armoedegrens terechtkomen dan voorheen.
Lees ook: Armoede neemt toe in Westfriesland, instanties krijgen flink meer hulpvragen
Met andere woorden: wie eenmaal in armoede zit, komt dieper vast te zitten. Reserves zijn uitgeput, schulden lopen op en onverwachte uitgaven – zoals een kapotte wasmachine of een hogere energierekening – zijn steeds lastiger op te vangen. Deze verdieping maakt het moeilijker om weer uit de armoede te komen.
Werkenden steeds kwetsbaarder
Een zorgwekkende ontwikkeling is dat juist huishoudens met een inkomen uit werk een groter risico lopen op diepere armoede. Het gaat daarbij om mensen met een laag loon of zelfstandigen zonder vast inkomen. Zij vallen vaak buiten aanvullende regelingen, terwijl hun inkomsten onvoldoende meegroeien met de stijgende kosten van levensonderhoud.
Deze groep, vaak aangeduid als de “werkende armen”, heeft het gevoel alles te doen wat van hen wordt verwacht, maar toch financieel niet rond te komen. Volgens het CBS en organisaties als het Armoedefonds is dit een structureel probleem dat door het huidige beleid onvoldoende wordt onderkend.
Lees ook: Nieuwe aanpak schuldhulp moet inwoners SED-gemeenten financieel sterker maken
Energietoeslag en prijsstijgingen
Een van de belangrijkste oorzaken van de verslechterde situatie is het wegvallen van de energietoeslag in 2024. Deze toeslag bood tijdelijke verlichting tijdens de energiecrisis, maar het verdwijnen ervan heeft direct geleid tot hogere lasten voor veel huishoudens.
Daarbovenop blijven de prijzen hoog. Met name in de supermarkt merken mensen dagelijks dat hun geld minder waard wordt. Basisproducten zijn duurder geworden en aanbiedingen bieden steeds minder compensatie. Voor huishoudens aan de onderkant van het inkomen betekent dit dat er vaker moet worden bezuinigd op voeding, kleding of sociale activiteiten.
Politieke keuzes onder vuur
Ook beleidskeuzes spelen een rol. Het Armoedefonds waarschuwt dat sommige politieke plannen, waaronder voorstellen waarbij uitkeringen minder meestijgen met de kosten van levensonderhoud, de armoede juist kunnen verergeren. Wanneer inkomens achterblijven bij prijsstijgingen, neemt de koopkracht af en groeit het risico op financiële problemen.
Deze “beleidspuzzel” zorgt ervoor dat positieve verwachtingen op papier niet altijd overeenkomen met de realiteit van huishoudens. Waar modellen een daling voorspellen, ervaren mensen in de praktijk juist meer onzekerheid en stress.
Lees ook: Gezamenlijk plan om de schuldhulp in Nederland te versterken met invoering plan basisdienstverlening
Conclusie
De realiteit in 2025 laat zien dat armoede in Nederland niet alleen een kwestie is van aantallen, maar vooral van diepte. Zelfs als het totale aantal mensen onder de armoedegrens licht zou dalen, neemt de ernst van de problemen toe. Het wegvallen van steunmaatregelen, aanhoudend hoge prijzen en kwetsbare inkomens zorgen ervoor dat steeds meer mensen financieel in de knel komen. De cijfers van het CBS maken duidelijk dat armoedebeleid zich niet alleen moet richten op hoeveel mensen arm zijn, maar ook op hoe diep zij in de problemen zitten.
Ontdek meer van Westfriesland Praat
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
En ondertussen weer miljarden naar de Oekraïne
Ik weet dat vooral de mensen met minimumloon een kwetsbare groep vormen.
Vaak in Huurhuis en die word duurder en gaat de Huursubsidie voldoende mee omhoog.
Ook de vraag wat energie kosten zijn en vooral de goedkopere woningen die verouderd zijn hebben matige isolatie.
Vooral als je voor deze matig betaalde baan ook nog reiskosten moet maken en die niet of tekort vergoed werd door werkgever.
Den Haag vergeet dat ik met AOW + redelijk Pensioen in “gratis” afbetaalde koopwoning met Isolatie minder dure gas gebruikte als deze minimumloner, die per 1-1-26 duurder Gas mag betalen door Energie heffing.
Hij gebruikte 37% meer en ik heb Netto meer per maand.
Ik klaag niet en ben tevreden met de zelf aangebrachte Isolatie, hij moet op Intermaris wachten en mag niets doen.
Dan nog ik zit thuis, hij werkte en maakte reiskosten en €0,00 vergoeding hiervoor.
Die 36 uren per week voor niets als we onze situaties vergelijken, welkom in de Bijstand zou je zeggen.
Hogere Huursubsidie, Meer Zorgtoeslag en Aanbiedingen zoeken + Voedselbank dan maar.
De CPB zijn goed betaalde mensen die gemiddelde berekende en hebben hier zelf niet mee te maken.
Maar ik weet hoe hij tussen werk en woning door op zoek moet naar koopjes om rond te komen.